Home > Uw dierenvraag > Alles over honden > Castratie chemisch

Online afspraak maken
Bel ons
Stuur uw vraag
WhatsApp ons

Castratie chemisch

Iedere hondeneigenaar met een reu in huis komt een keer voor de keuze: laat ik hem castreren of niet? Een keuze die vaak niet makkelijk is. Hoewel de ingreep niet zo groot is, laten de meeste eigenaren hun reu toch niet zómaar castreren. Castratie van een reu is letterlijk en figuurlijk een gevoelig onderwerp. Voor castratie moet een goede reden zijn. Bovendien kun je een castratie niet even 'uitproberen'. Beide testikels worden verwijderd, dus een chirurgische castratie is definitief.

Redenen voor castratie

- Dominant gedrag (dus hoge houding) naar andere honden toe.
- Overmatig en ongewenst seksueel gedrag, zoals veelvuldig rijden op andere honden of tegen mensen aan. Of overal in huis geurvlaggen uitzetten.
- Onvruchtbaar maken van de reu.
- Een hardnekkig terugkerende voorhuidontsteking.  

Vroeger was de enige manier om een reu te castreren een chirurgische ingreep. Omdat er nog zaadcellen aanwezig kunnen zijn in de zaadleiders, is het dier na de operatie nog zeer korte tijd in staat nakomelingen te verwekken. Daarna is de reu definitief onvruchtbaar.
Sinds een aantal jaren is in Nederland een alternatief voor chirurgische castratie beschikbaar. Dit alternatief bestaat uit een implantaat dat, net als een identificatiechip, met een naald onder de huid word ingebracht. Het kleine staafvormige implantaat geeft voortdurend een lage dosering hormoon af dat een remmend effect heeft op de productie van de geslachtshormonen van de reu. Het implantaat zorgt daardoor voor een tijdelijke onvruchtbaarheid, die ongeveer 6 maanden duurt. Er is ook een langwerkende implantaat met een werkzaamheid van ongeveer 12 maanden. 

Wel of niet castreren?

Om het effect van castratie op het gedrag van de reu te onderzoeken kan tijdelijke castratie zinvol zijn.

Na het inbrengen van het implantaat treedt, voorafgaand aan de remming, een kortdurende stimulatie op, waardoor de testosteronconcentratie in het bloed kan stijgen. De stimulatie kan al optreden binnen 1-2 uur nadat het implantaat is toegediend. Hierdoor is het mogelijk dat de effecten van testosterongerelateerde processen tijdelijk kunnen toenemen. Bij de meeste honden valt deze stijging niet op, maar sommige reuen kunnen wat drukker worden en (nog meer) typisch reuengedrag laten zien. Bij het merendeel van de reuen daalt het testosterongehalte na 9-21 dagen. Bij het gebruik van het langwerkende implantaat kan het langer duren, soms tot 45 dagen. Zonder testosteron wordt ook de aanmaak van nieuwe spermacellen geremd en het libido (de geslachtsdrift) onderdrukt. De hond wordt daarmee onvruchtbaar en krijgt minder interesse in het vrouwelijk geslacht. Deze onvruchtbaarheid wordt bereikt vanaf ongeveer 6 tot 9 weken na de eerste behandeling. Bij het langwerkende implantaat word de onvruchtbaarheid bereikt vanaf zo'n 8 tot 12 weken na implantatie. Behandelde honden dienen daarom de eerste 9 (respectievelijk 12) weken na de behandeling weggehouden te worden van loopse teefjes.

Net als bij de chirurgische castratie heeft uw reu ook bij het implantaat over het algemeen de neiging wat makkelijker dik te worden. Wij raden u dan ook aan de hond 20-30% minder voer te geven of hem op een voeding te zetten speciaal voor gecastreerde honden.

Sommige honden worden rustiger en minder dominant wanneer het testosteron is gedaald. Net als bij een chirurgische castratie hoeft dit echter niet altijd zo te zijn. In het algemeen geldt dat het blokkeren van de testosteronaanmaak niet altijd tot (de gewenste) effecten hoeft te leiden. Niet alle gedrag is testosterongerelateerd! Zo blijft 27,3% van de chirurgisch gecastreerde honden nog steeds seksueel gedrag vertonen en dekken soms nog een teef. Hetzelfde percentage kan worden verwacht bij toediening van het implantaat. Dekgedrag hoeft namelijk niets met vruchtbaarheid te maken te hebben. Ook uitvallen naar andere honden is zeker niet altijd dominant gedrag of hormoon gestuurd. Het is goed daar vooraf bij stil te staan en u uitgebreid voor te laten lichten door onze gedragstherapeut.

Het implantaat is oplosbaar en raakt na verloop van tijd vanzelf uitgewerkt. Hierdoor is deze vorm van castratie tijdelijk. De werkzaamheid van het middel is te controleren doordat de testikels van de reu na enkele weken (tot maanden, dit wisselt per reu) in grootte zullen afnemen, gemiddeld met ongeveer 30%. De duur van de onvruchtbaarheid is afhankelijk van de individuele gevoeligheid van het dier voor de werkzame stof (biologische variatie), maar duurt ongeveer 6 tot 12 maanden. Als het implantaat is uitgewerkt zal de testosteronconcentratie langzaam stijgen en komt reuengedrag (meestal als eerste) en vruchtbaarheid (enkele weken daarna) weer langzaam terug.